Voetspier Flexor Digitorum Brevis

Voetspier Flexor Digitorum Brevis: Anatomie, Functie en Klinische Betekenis

De flexor digitorum brevis (FDB) is een belangrijke intrinsieke spier in de voet. Deze spier speelt een grote rol bij het buigen van de tenen en bij het ondersteunen van de voetboog. Door zijn unieke bouw en veelzijdige functie is de FDB van belang bij lopen en stabiliteit.

Anatomie en variaties

De FDB ligt in de oppervlakkige laag van de voetzool, direct onder de plantar aponeurosis. Vanuit daar splitst de spier meestal in vier pezen die naar de vier laterale tenen lopen. Elke pees verdeelt zich om de doorgang van de flexor digitorum longus (FDL) mogelijk te maken en hecht aan bij de middelste kootjes van de tenen.

Opvallend is dat er veel variatie voorkomt in de anatomie van deze spier. Zo ontbreekt de pees naar de vijfde teen vaak geheel of is deze onderontwikkeld. Ook zijn er gevallen bekend van afzonderlijke spierbuiken of verbindingen met andere voetspieren. Zulke variaties kunnen invloed hebben op de biomechanica van de voet en zijn belangrijk bij operaties (Rout et al., 2024; Agarwal et al., 2017; Quiñones-Rodriguez et al., 2022; Raviteja et al., 2023; Park et al., 2023; Yalcin & Ozan, 2005).

Functie en biomechanica

De FDB buigt de middelste teenkootjes en de gewrichten die de tenen aansluiten op de basis van de voet. Daarmee versterkt hij de lengteboog van de voet en draagt hij bij aan een krachtige afzet tijdens het lopen.

De spier bestaat vooral uit type IIa- en IIx-vezels, die zowel kracht als uithoudingsvermogen combineren. Daarnaast werkt de FDB als een soort elastiek: hij slaat energie op en geeft die terug tijdens dynamische bewegingen. Dit maakt hem belangrijk bij zowel krachtproductie als schokabsorptie in de voet (Tarpey et al., 2018; Smith et al., 2022; Agarwal et al., 2017).

Balans en houding

Nieuwe studies laten zien dat de FDB een belangrijke bijdrage levert aan het behouden van balans. Hij kan torsie (draaimoment) opwekken om het lichaam rechtop te houden en is vooral actief bij uitdagende balanstaken. Daarbij werkt hij vaak samen met de soleus. Naarmate de balansuitdaging groter wordt, neemt ook de activiteit van de FDB toe. Dit benadrukt de rol van de spier in stabiliteit en valpreventie (Tsiouri et al., 2025; Okai & Kohn, 2015; Tsiouri et al., 2024).

Flexor Digitorum Brevis en hamertenen

De FDB speelt ook een rol bij de ontwikkeling van hamertenen. Deze teenstand ontstaat door een verstoord evenwicht tussen de buigspieren en de strekkers van de tenen. Wanneer de FDB samen met de flexor digitorum longus te veel kracht levert, terwijl de kleine intrinsieke voetspieren onvoldoende tegenwicht geven, buigt het middelste kootje blijvend naar beneden.

Dit kan leiden tot pijn, drukplekken of eeltvorming op de tenen. Het begrijpen van de rol van de FDB is daarom belangrijk bij zowel de preventie als behandeling van hamertenen, bijvoorbeeld in oefentherapie of bij chirurgische correcties (Yalcin & Ozan, 2005; Agarwal et al., 2017).

Flexor Digitorum Brevis

De flexor digitorum brevis is een relatief kleine, maar functioneel en klinisch zeer belangrijke spier. Hij ondersteunt de tenen en de voetboog, draagt bij aan energieopslag en balans. Inzicht in de bouw en functie van de FDB helpt niet alleen bij het begrijpen van de voetbiomechanica, maar ook bij betere zorg en behandeling van patiënten.