Als je een sporthorloge of app gebruikt die je HRV meet, heb je je misschien afgevraagd: kan ik hiermee voorspellen of ik een blessure of ontsteking oploop? Het antwoord is: misschien wel. In deze blog lees je wat de wetenschap hierover zegt.
Eerst even: wat is HRV precies?
HRV staat voor hartslagvariabiliteit: de tijd tussen twee hartslagen. Die tijd wisselt voortdurend, ook al lijkt je hartslag constant. Een hogere HRV betekent dat je zenuwstelsel flexibel en in balans is. Je lijf kan dan goed schakelen tussen inspanning en ontspanning. Een lagere HRV is vaak een teken van stress: fysiek, mentaal of zelfs door een ontsteking. Lees de exacte uitleg in de blog: “HRV“.
De link tussen HRV en ontsteking
Er zijn meerdere onderzoeken die laten zien dat mensen met een lage HRV vaker verhoogde ontstekingswaarden in hun bloed hebben. Denk aan stoffen zoals CRP of cytokinen. Een belangrijke studie uit 2013 bevestigde deze link heel duidelijk (Papaioannou et al., 2013). HRV lijkt dus een handige, niet-invasieve manier om te meten of je lichaam onder stress staat – ook als die stress van een ontsteking komt.
Heeft een lage HRV iets te maken met blessures?
Onderzoekers hebben gekeken naar sporters in verschillende disciplines en zagen dat een lage HRV vaak samengaat met overbelasting en blessures. Zo werd bij vrouwelijke padelspelers gedurende 13 weken training gezien dat hun HRV daalde, terwijl het aantal overbelastingsblessures toenam (Latino et al., 2025). Ook bij CrossFit-atleten bleek: wie een lage HRV combineerde met een hoge trainingsbelasting, had meer kans op blessures (Williams et al., 2017).
Hoe betrouwbaar is de stressmeting van Garmin?
Veel sporters gebruiken een Garmin-horloge om hun stressniveau te meten. Een hoge stresswaarde op je Garmin betekent dat je HRV op dat moment laag is – wat kan wijzen op fysieke of mentale stress, vermoeidheid of onvoldoende herstel.
Uit een overzicht van meerdere onderzoeken blijkt dat de stressmeting van Garmin redelijk betrouwbaar is voor het herkennen van acute stressmomenten. Vaak komt de score overeen met hoe iemand zich voelt. Toch is het goed om te weten dat deze meting een vereenvoudigde weergave is van een complex systeem. Je Garmin houdt bijvoorbeeld geen rekening met factoren zoals emoties, voeding of externe stressoren. Zie het dus vooral als een waarschuwingssignaal – en niet als een diagnose-instrument (Rosenbach et al., 2025).
Wat gebeurt er met je HRV als je al geblesseerd bent?
Bij voetballers en andere atleten bleek dat hun HRV ook ná een blessure vaak verlaagd blijft. Dit laat zien dat een blessure niet alleen fysiek impact heeft, maar ook het zenuwstelsel beïnvloedt. Je lichaam blijft als het ware in een soort ‘waakstand’.
Ook bij mensen met chronische pijn, zoals langdurige nekklachten, werd deze relatie duidelijk. Een onderzoek uit 2024 liet zien dat mensen met een lagere HRV meer pijn hadden, minder goed konden bewegen, en zich over het algemeen minder goed voelden (Kyrosis et al., 2024).
En hoe zit het met pijn?
Bij mensen met acute pijn werd gekeken of pijnvermindering via TENS (een elektrotherapie) invloed heeft op HRV. De onderzoekers zagen een lichte verbetering van HRV bij minder pijn, maar het verband was zwak. Het lijkt er dus op dat HRV vooral iets zegt over algemene stress in het lichaam, niet direct over pijn zelf (Bootkunha, 2023).
Wat kun jij hiermee als hardloper?
Als je je HRV dagelijks meet, bijvoorbeeld met je sporthorloge of een app, kun je waardevolle inzichten krijgen. Zie je dat je HRV ineens daalt, terwijl je trainingsbelasting hoog blijft? Dan is het verstandig om het even rustiger aan te doen. Niet omdat je meteen geblesseerd bént, maar omdat je lichaam signalen geeft van overbelasting of stress. HRV kan dus helpen bij het nemen van betere beslissingen over je herstel, rustmomenten en trainingsintensiteit.
Voor mensen met chronische klachten (zoals rug- of nekpijn) kan HRV ook een extra hulpmiddel zijn om te meten hoe goed het lichaam reageert op behandelingen of trainingsaanpassingen.
Dus zegt HRV iets over blessurerisico?
Ja – maar het is geen kristallen bol. HRV geeft een beeld van je autonome zenuwstelsel en je herstelvermogen. Een lage HRV kan wijzen op vermoeidheid, stress, of ontsteking, en verhoogt mogelijk je risico op blessures. Maar het is niet het enige dat telt.
Zie HRV als een waardevolle bouwsteen binnen een groter plaatje, samen met je trainingsbelasting, herstel, pijngevoel en lichaamsbewustzijn.
Wil je ook leren hoe je HRV in je hardlooptraining kunt toepassen? Of hoe je signalen van overbelasting vroegtijdig kunt herkennen? Plan een belmomentje in– ik help je graag verder.
